tỉa gọt
Định nghĩa
- Động từ:
- Cắt xén, sửa sang cho gọn gàng, đẹp đẽ: "tỉa gọt" chỉ hành động cắt bỏ những phần thừa, không cần thiết để làm cho vật gì đó trở nên ngăn nắp, tinh tế hơn.
- Trau chuốt, sửa chữa kỹ lưỡng: Trong văn phong, "tỉa gọt" được dùng để chỉ việc sửa đổi, lựa chọn từ ngữ hoặc ý tưởng sao cho chính xác, mượt mà và có tính thẩm mỹ cao.
Ví dụ sử dụng
- Động từ:
- Người thợ tỉa gọt cành cây để tạo dáng bonsai đẹp mắt. (Người thợ cắt xén cành cây, làm cho cây bonsai trở nên tinh tế và hài hoà.)
- Nhà văn dành nhiều thời gian để tỉa gọt từng câu chữ trong tác phẩm. (Nhà văn sửa chữa, lựa chọn kỹ lưỡng từng từ ngữ để bài viết trở nên hoàn hảo.)
- Cô ấy tỉa gọt lời văn cho bài luận trước khi nộp. (Cô ấy trau chuốt, sửa sang câu văn, làm cho bài luận trở nên mượt mà và chính xác hơn.)
Các cách sử dụng nâng cao
- "tỉa gọt lời văn": Sửa chữa, trau chuốt văn phong, từ ngữ để đạt hiệu quả biểu đạt cao.
- Tỉa gọt lời văn là công việc quan trọng của người viết chuyên nghiệp. (Việc sửa chữa và làm đẹp câu chữ là nhiệm vụ cốt lõi của người làm văn.)
- "tỉa gọt chi tiết": Cắt bỏ những chi tiết thừa, không cần thiết trong một tác phẩm hoặc thiết kế.
- Đạo diễn tỉa gọt chi tiết trong kịch bản để bộ phim ngắn gọn và hấp dẫn hơn. (Đạo diễn loại bỏ những phần rườm rà, làm cho kịch bản súc tích và thu hút.)
Biến thể và từ gần giống
- Tỉa (động từ): cắt bỏ bớt, làm cho gọn gàng.
- Tỉa tóc, tỉa cây. (Cắt tóc, cắt cây cho ngắn hơn.)
- Gọt (động từ): cắt, bào để làm nhỏ, mỏng hoặc bóng.
- Gọt bút chì, gọt vỏ trái cây. (Làm nhọn bút chì, bỏ vỏ trái cây.)
- Tỉa gọt là từ ghép, kết hợp hai hành động "tỉa" và "gọt" để nhấn mạnh sự kỹ lưỡng, tinh tế trong quá trình sửa sang.
Từ đồng nghĩa
- Trau chuốt: sửa chữa, làm cho đẹp hơn, thường dùng trong văn phong hoặc ngoại hình.
- Sửa sang: chỉnh sửa, làm cho gọn gàng, ngăn nắp.
- Gọt giũa: vừa gọt vừa giũa, mang nghĩa trau dồi, hoàn thiện kỹ lưỡng.
Thành ngữ liên quan
- Tỉa gọt như ngọc: Chỉ sự trau chuốt kỹ càng, tinh tế như người thợ chế tác ngọc quý.
- Bài thơ được tỉa gọt như ngọc, từng câu chữ đều có hồn. (Bài thơ được trau chuốt tinh xảo, mỗi từ ngữ đều mang giá trị nghệ thuật.)